Thiết bị y tế An Sinh

Ngày 15/05/2016 Chính phủ ban hành nghị định 36/2016/NĐ-CP về quản lý trang thiết bị y tế, sau đó BYT ban hành các thông tư hướng dẫn hướng dẫn thực hiện.

– Thông tư 39/2016/TT-BYT quy định chi tiết việc phân loại trang thiết bị y tế

– Thông tư 42/2016/TT-BYT quy định thừa nhận kết quả phân loại trang thiết bị y tế

Sau một thời gian cử cán bộ đi học, bổ sung cơ sở vật chất, đến nay An Sinh đã đạt được tất cả các điều kiện theo quy định của Nghị định 36, và là một trong những đơn vị sớm nhất ở Việt Nam và đầu tiên ở Thanh Hóa hoàn thành tất cả các điều kiện này.
Bao gồm

An Sinh vừa nhập khẩu trực tiếp, vừa phân phối và bảo hành bảo trì sản phẩm nên việc tuân thủ được tất cả điều kiện yêu cầu là phức tạp

Theo đó, An Sinh đã hoàn thành tất cả bao gồm:

– Đủ điều kiện kinh doanh trang thiết bị y tế nhóm BCD – SYT Thanh Hóa

– Đăng ký số lưu hành với các trang thiết bị Y tế A do An Sinh trực tiếp nhập khẩu – SYT Thanh Hóa

– Đủ điều kiện phân loại trang thiết bị y tế – Bộ Y Tế

Mỗi khi có thông tin mới, An Sinh luôn cử cán bộ tham gia các khoa học, đào tạo sớm nhất để kịp thời năm bắt các yêu cầu mới, nâng cao chất lượng trong kinh doanh.

Sắp tới, BYT sẽ tiếp tục ra thông tư mới Quy định Việc bảo hành, bảo trì trang thiết bị y tế theo quy định của nghị định 36. Với tiềm lực sẵn có từ Trung tâm dịch vụ kỹ thuật thiết bị Y tế, An Sinh chắc chắn sẽ đạt được tất cả các yêu cầu mới này

Nhóm hàng vật tư, thiết bị y tế được bổ sung vào danh mục hàng dự trữ quốc gia để đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch bệnh.

Sáng 15/9, Thường vụ Quốc hội thông qua dự thảo nghị quyết bổ sung nhóm hàng vật tư, thiết bị y tế vào danh mục hàng dự trữ quốc gia. Chính phủ được giao quy định chi tiết các mặt hàng thuộc nhóm vật tư, thiết bị y tế và phân công bộ, ngành quản lý.

Bộ trưởng Tài chính Đinh Tiến Dũng. Ảnh: Hoàng Phong

Theo Bộ trưởng Tài chính Đinh Tiến Dũng, trước tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp, khó lường như hiện nay, nguồn vật tư, thiết bị y tế dự trữ thường xuyên tại các cơ sở y tế không đủ đáp ứng. Tuy nhiên, theo quy định tại khoản 2 Điều 27 Luật Dự trữ quốc gia, danh mục hàng dự trữ quốc gia gồm 12 nhóm hàng, trong đó chưa có nhóm hàng vật tư, thiết bị y tế.

“Để chủ động phòng, chống dịch bệnh cũng như đáp ứng yêu cầu khẩn cấp về y tế trong các tình huống đột xuất do thiên tai, thảm họa, hỏa hoạn và các tình huống quốc phòng, an ninh xảy ra trong tương lai, việc bổ sung thêm nhóm hàng này vào danh mục hàng dự trữ quốc gia là rất cần thiết”, ông Dũng nói.
Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính Ngân sách của Quốc hội Nguyễn Đức Hải tán thành với đề xuất nêu trên. Ông đề nghị sau khi nghị quyết được thông qua, Chính phủ phải khẩn trương ban hành văn bản hướng dẫn quy định chi tiết danh mục hàng vật tư, thiết bị y tế được bổ sung vào dự trữ quốc gia.

Cơ quan Tình báo An ninh Quốc gia đang làm việc với các hãng dược lớn nhằm đối phó làn sóng lừa đảo liên quan đến sản phẩm, vật tư y tế.

“Chúng tôi rất vui về các ứng viên vaccine và phương pháp điều trị Covid-19 tiềm năng. Song, tôi cũng cảnh báo trước những tổ chức, cá nhân cố tình lợi dụng người dân Mỹ để trục lợi”, Steve Francis, trợ lý giám đốc điều tra thương mại toàn cầu, Cơ quan Tình báo An ninh Quốc gia Mỹ (HSI) phát biểu.

Cục Quản lý Thực phẩm và Thực phẩm Mỹ (FDA) gần đây bày tỏ lo ngại sản phẩm y tế giả có thể gây trì hoãn hoặc gián đoạn quy trình điều trị phù hợp, làm tổn hại nghiêm trọng, đe dọa tính mạng người dân.

Với tốc độ phát triển của vaccine Covid-19, các công ty dược phẩm có thể phải đợi tới đợt phân phối thứ hai mới thực hiện biện pháp bảo vệ sản phẩm và thương hiệu, tránh hàng giả, Karen Gardner, giám đốc tiếp thị tại SICPA, nhà cung cấp giải pháp, dịch vụ xác thực hàng đầu thế giới, nhận định.

“Hàng giả xuất hiện bất cứ khi nào nguồn cung hạn chế và cầu quá lớn”, bà nói.

Giới điều tra đang tìm hiểu cách đóng lọ vaccine, thông báo tới các đại lý thuốc và tạo cơ sở dữ liệu từ hơn 200 công ty để sẵn sàng phát hiện hàng giả, xử lý nghiêm các trường hợp gian lận. Họ cũng đang theo dõi hàng chục nghìn trang web giả, tìm kiếm bằng chứng về cách chữa bệnh lừa đảo xuất hiện trên mạng.

Trước đó, khi các ổ dịch mới bùng phát, bệnh viện và chính phủ thiếu đồ bảo hộ, số trường hợp lừa đảo tăng cao. HSI phân tích hơn 70.900 trang web nghi ngờ có gian lận liên quan tới Covid-19. Hàng triệu sản phẩm bảo hộ y tế giả hoặc chưa được phê duyệt bị thu hồi. Cơ quan cũng thực hiện 185 vụ bắt giữ, đồng thời tịch thu lượng hàng giả trị giá hơn 27 triệu USD.

Tới nay, thế giới có hơn 1,4 triệu người chết vì Covid-19. Mỹ báo cáo hơn 14 triệu ca nhiễm, ít nhất 276.000 trường hợp tử vong. Các chuyên gia lo ngại sự tuyệt vọng khiến người Mỹ dễ bị lừa.

Gus Perna, người phụ trách các chương trình phân phối vaccine của Chính phủ, cho biết Mỹ đã chuẩn bị sẵn sàng phân phối trong 24 giờ sau khi FDA chấp thuận vaccine. Nước này có một kho dự trữ vaccine tiềm năng, cùng bộ dụng cụ gồm kim tiêm, ống tiêm, gạc tẩm cồn cần thiết phục vụ chủng ngừa. Các vệ sĩ có vũ trang sẽ bảo vệ kho chứa bí mật này.

“Chúng tôi đã thực hiện các biện pháp phòng ngừa đặc biệt tại khu vực”, Perna hé lộ. “Chúng tôi sẽ tiến hành đầy đủ từng bước để đảm bảo vaccine an toàn”.

HSI và một số cơ quan khác đang nỗ lực gửi thông điệp cảnh báo tới người dân trước khi vaccine Covid-19 được phê duyệt và bắt đầu phân phối. Theo đó, người dân chỉ nên nhận vaccine từ nhà cung cấp dịch vụ y tế đã được kiểm định, không nhận các cuộc gọi khai thác thông tin cá nhân hay đọc bài đăng chữa trị Covid-19 trên mạng xã hội.

Theo: http://vnexpress.net/

Triển khai bệnh án điện tử là bước đột phá quan trọng để chuyển đổi số của ngành y tế, từng bước ứng dụng và phát triển y tế thông minh, chủ động tham gia cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4, góp phần hiện đại hóa ngành y tế, tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Công nghệ thông tin thay đổi diện mạo ngành y tế

Ngành y tế Phú Thọ được đánh giá là một trong những địa phương phát triển mạnh về CNTT ở khu vực phía Bắc. Ngay từ sớm, lãnh đạo Sở Y tế Phú Thọ đã triển khai quản lý, lưu trữ, khai thác hồ sơ bệnh án điện tử thay cho bệnh án giấy, đảm bảo việc ghi chép, in ấn hồ sơ bệnh án được thực hiện hoàn chỉnh, nhanh chóng, đầy đủ theo đúng quy định của Bộ Y tế.

Bên cạnh việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đầu tư cơ sở hạ tầng khang trang, hệ thống trang thiết bị tiên tiến hiện đại, ngành y tế Phú Thọ đã chủ động ứng dụng, từng bước làm chủ CNTT vào tổng thể các hoạt động trong toàn ngành, góp phần tạo nên một diện mạo, phong cách làm việc mới, thông minh, hiện đại và hiệu quả.

Đẩy mạnh triển khai bệnh án điện tử, hướng tới bệnh viện (BV) không sử dụng bệnh án giấy và không sử dụng tiền mặt trong thanh toán viện phí là một trong nhiều ứng dụng CNTT được Phú Thọ ưu tiên triển khai. BVĐK tỉnh Phú Thọ đã triển khai thí điểm bệnh án điện tử từ năm 2018, nghiệm thu và triển khai BAĐT thay thế bệnh án giấy từ tháng 2/2020. Đến hết năm 2020, các trung tâm y tế huyện như Thanh Ba, Thanh Thủy, Cẩm Khê, Phù Ninh, Đoan Hùng, Hạ Hòa, Phù Ninh, Lâm Thao, BVĐK thị xã Phú Thọ hoàn thiện triển khai BAĐT.

  1. Nguyễn Huy Ngọc, Giám đốc Sở Y tế Phú Thọ cho biết, trong năm 2021, hoàn thiện triển khai bệnh án điện tử tại các trung tâm y tế Thanh Sơn, Tân Sơn, Yên Lập và tuyến các BV chuyên khoa trong toàn tỉnh (bao gồm BV Mắt, BV YDCT&PHCN, BV Phổi và BV Tâm thần).

Bệnh án điện tử: 3 người cùng lợi

Bắt tay vào triển khai bệnh án điện tử, Phú Thọ đã sớm xây dựng, triển khai phần mềm thông tin bệnh viện (HIS), phần mềm thông tin xét nghiệm (LIS), phần mềm thông tin chẩn đoán hình ảnh (RIS), hệ thống lưu trữ và truyền tải hình ảnh (PACS) tuân thủ các tiêu chuẩn trong nước và quốc tế bảo đảm khả năng kết nối liên thông, chia sẻ, tích hợp dữ liệu.

Đồng thời bảo đảm khả năng kết nối liên thông với tất cả các trang thiết bị hiện có trong cơ sở KCB (máy xét nghiệm, máy chẩn đoán hình ảnh, các màn hình tương tác, các thiết bị cầm tay cá nhân,…) thông qua mạng nhằm nâng cao khả năng tự động hóa. Số hóa các biểu mẫu của hồ sơ bệnh án giấy. Triển khai chữ ký số, chữ ký điện tử cho nhân viên y tế BV và giải pháp ký điện tử cho người bệnh.

Bên cạnh đó, Sở Y tế Phú Thọ đã chủ động phối hợp với Ngân hàng Nhà nước tỉnh Phú Thọ, các ngân hàng trên địa bàn tỉnh, các đối tác CNTT trong y tế triển khai đồng bộ các giải pháp thực hiện. Các cơ sở khám, chữa bệnh (KCB) trên địa bàn đã thực hiện các triển khai thanh toán điện tử không dùng tiền mặt: đa dạng hóa loại hình, 100% các cơ sở KCB đã triển khai thanh toán điện tử.

Với những kết quả trong việc ứng dụng CNTT triển khai bệnh án điện tử, ngành y tế tỉnh Phú Thọ đã đạt được những kết quả tích cực như: Bệnh án điện tử giúp người bệnh không phải lưu trữ tất cả loại giấy tờ khi đi KCB.

Người bệnh không phải lo lắng nếu làm mất kết quả xét nghiệm, không phải hoang mang khi đọc chữ viết của bác sĩ.

Kết hợp với việc triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử giúp người bệnh tự quản lý thông tin sức khỏe liên tục, suốt đời của mình. Lưu trữ tiền sử gia đình, tiền sử bệnh, tiền sử dị ứng thuốc đầy đủ hơn. Từ đó, chủ động phòng bệnh, chủ động chăm sóc sức khỏe của mình. Người bệnh không phải lưu giữ các loại giấy tờ khi đi KCB.

BAĐT đã có giá trị với cán bộ y tế trong truyền tải dữ liệu người bệnh giữa các khoa phòng, giữa các BV một cách nhanh chóng. Khi thông tin về sức khỏe của người bệnh được thông suốt giữa các tuyến sẽ giúp việc chẩn đoán và phối hợp điều trị tốt hơn. Tránh được các chỉ định cận lâm sàng (siêu âm, xét nghiệm…) trùng lặp.

Đối với công tác quản lý: Việc triển khai bệnh án điện tử cùng với triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử giúp cho ngành có được dữ liệu về sức khỏe của người dân đầy đủ, chính xác và kịp thời. Đây là cơ sở dữ liệu về sức khỏe rất lớn (big data) của ngành mà việc tổng hợp, phân tích dữ liệu thông tin sẽ giúp ngành y tế có các chỉ đạo rất kịp thời về phòng chống dịch bệnh nói riêng và có được các dự báo, hoạch định chính sách về công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe người dân tốt hơn vì có những bằng chứng thực tiễn, có cơ sở khoa học hơn.

Triển khai bệnh án điện tử có lợi cho người dân, thuận lợi cho ngành y tế, tạo thuận lợi cho thầy thuốc khi hành nghề, là một nội dung quan trọng có ý nghĩa thực tiễn, có tính thời sự cao trong việc xây dựng y tế điện tử.

Đối với cơ quan bảo hiểm, khi thông tin về KCB của người bệnh thông suốt, minh bạch, giúp việc quản lý chi phí KCB BHYT dễ dàng hơn, góp phần hạn chế việc lạm dụng thuốc và xét nghiệm nếu có.

 

Theo: suckhoedoisong.vn

Ngành y tế hiện nay hết sức nỗ lực cho một tiến trình đổi mới toàn diện để làm thế nào để phục vụ người dân được tốt hơn. Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 trong đó công nghệ thông tin sẽ giúp tiến trình thay đổi của ngành được hiện thực hóa.

Tại hội nghị “Chuyển đổi số y tế quốc gia năm 2020”, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết trong công cuộc chuyển đổi số, các bộ ban ngành đều đang hết sức nỗ lực cố gắng thực hiện theo sự chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Hôm nay, Bộ Y tế phối hợp với Văn phòng Chính phủ, Bộ Thông tin truyền thông tổ chức “Hội nghị Chuyển đổi số quốc gia năm 2020”

Bộ Trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long, phát biểu tại Hội nghị Chuyển đổi số y tế quốc gia

Theo Bộ trưởng, Chuyển đổi số nghe có vẻ xa vời nhưng trong thực tế ngành y tế đã thực hiện và có một số việc ngành y tế đã thực hiện tốt. Trong năm 2020, ngành y tế là một trong những điểm sáng về chuyển đổi số.

Mặc dù trong năm qua, do ảnh hưởng của đại dịch Covid 19 nhưng ngành y tế đã hết sức cố gắng thực hiện mục tiêu chuyển đổi số do Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ giao cho ngành y tế. Mục tiêu quan trọng nhất trong tiến trình chuyển đổi số ngành y tế là để phục vụ người dân tốt hơn và để người dân tiếp cận tới tất cả các dịch vụ ưu việt thiết thực hơn, phúc lợi hơn; làm thế nào để nâng cao chất lượng khám bệnh, chữa bệnh cho người dân.

Ngành y tế dưới sự chỉ đạo trực tiếp của đồng chí Phó Thủ tướng Chính phủ, ngành y tế đã triển khai rất nhiều các hoạt động về chuyển đổi số từ vấn đề về điều hành điện tử cho tới vấn đề liên quan đến hệ thống điều hành các trạm y tế xã…

Hệ thống điều hành điện tử: Bộ Y tế hoàn toàn điều hành bằng điện tử, thực hiện 100% chữ ký điện tử; Toàn bộ văn bản của Bộ đều xử lý qua hệ thống văn bản điện tử. Trong thời gian tới, để nâng cao chất lượng điều hành điện tử, Bộ sẽ đưa vào sử dụng các ứng dụng theo dõi tiến độ, chất lượng xử lý văn bản từ đó đánh giá chất lượng công việc của các đơn vị thuộc Bộ Y tế. Đây sẽ là động lực để các đơn vị trong Bộ Y tế thực hiện tốt hơn các nhiệm vụ của mình.

Đối với Dịch vụ công

Trong một thời gian rất ngắn, ngày 1/6/2020 Bộ Y tế đưa tất cả dịch vụ công của Bộ lên hệ thống mạng điện tử, 100% dịch vụ công mức độ 4 của Bộ Y tế đưa lên cổng dịch vụ công quốc gia là một trong hai bộ cùng với Bộ Thông tin và Truyền thông hoàn thành chỉ tiêu trước 05 năm so với kế hoạch của Thủ tướng Chính phủ. Nhưng không dừng lại ở đó, làm thế nào để tối ưu hóa, nâng cao chất lượng phục vụ đối với các doanh nghiệp và đơn vị,  Bộ sẽ tiếp tục cải cách hành chính, cắt giảm một số thủ tục hành chính. Tới đây, ngành Y tế cam kết cắt giảm 30% thủ tục hành chính tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Công khai y tế

Tháng 11 vừa qua, Bộ Y tế lần đầu tiên khai trương Cổng Công khai Y tế, Bộ đã công khai và minh bạch toàn bộ tất cả những vấn đề dịch vụ của ngành y tế cung ứng tới người dân. Bộ Y tế đưa lên cổng 62.000 dược phẩm và công khai giá trúng thầu của các đơn vị, công khai giá bán lẻ của các nhà thuốc. Hiện nay hơn 50% các nhà thuốc công khai giá dịch vụ, giá bán lẻ.  Bộ cũng đã đưa lên Cổng Công khai Y tế hơn 17.000 trang thiết bị, vật tư y tế, hơn 93.000 kết quả đấu thầu, trên 1.400 bệnh viện công khai giá dịch vụ y tế tạo ra môi trường minh bạch, cạnh tranh lành mạnh đối với tất cả các đơn vị.

Sắp tới, Bộ sẽ từng bước công khai tất cả điểm bán lẻ dược phẩm, giá thực phẩm chức năng, giúp người dân dễ dàng tra được giá thuốc, so sánh giá bán tại các cửa hàng để có lựa chọn phù hợp nhất.

Đối với phòng chống COVID-19

Một trong những bài học về chống dịch COVID-19 là việc Bộ Y tế đã tập trung ứng dụng công nghệ thông tin trong phòng chống dịch bệnh. Việt Nam là quốc gia đầu tiên ứng dụng tờ khai y tế điện tử, ứng dụng truy vết Bluezone, bản đồ an toàn COVID-19…

Đến nay, Việt Nam là một trong những nước chống dịch COVID-19 thành công nhất với chi phí và mô hình tiết kiệm nhất, hiệu quả nhất.

Khám bệnh chữa bệnh từ xa

Trong vòng 45 ngày, Bộ Y tế đã khai trương 1.000 điểm khám chữa bệnh từ xa, và đến hết năm 2020 sẽ có 1.500 điểm khám chữa bệnh từ xa  giúp người dân được tiếp cận dịch vụ y tế có chất lượng của tuyến trên ngay tại tuyến dưới. Thời gian tới Bộ Y tế tiếp tục kết nối các cơ sở khám chữa bệnh từ xa kể cả các cơ sở khám chữa bệnh tư nhân.

Mạng y tế Việt Nam: một mạng nội bộ của ngành y tế, có đặc điểm như một mạng xã hội, nhưng chỉ kết nối nội bộ giữa các cán bộ, thầy thuốc và nhân viên y tế trong ngành y tế Việt Nam. Đây sẽ là cơ sở dữ liệu của ngành y tế Việt Nam.

Nền tảng quản lý thông tin y tế cơ sở V20: kết nối, liên thông dữ liệu trạm y tế với các hệ thống thông tin quản lý của Trung tâm y tế huyện, Sở Y tế và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành của Bộ Y tế, sẽ được áp dụng từ 1/1/2021.

Hồ sơ sức khỏe cá nhân:  với hơn 98 triệu hồ sơ với 42 bệnh án điều trị ngoại trú đều có thể áp dụng đối với tuyến huyện và tuyến xã. Đến 1/7/2021 chính thức đưa vào sử dụng tại các cơ sở y tế trên toàn quốc. Áp dụng đối với tất cả các trường hợp khám chữa bệnh ngoại trú.

Y tế thông minh: tập trung vào bệnh viện không giấy tờ. Ứng dụng AI vào lĩnh vực cấp phép của ngành y tế, triển khai đầu tiên ở lĩnh vực cấp phép dược phẩm…

“Mong muốn mỗi người dân có một bác sỹ và chỉ có công nghệ mới giải quyết được mong muốn này”

Ngành y tế hiện nay hết sức nỗ lực cho một tiến trình đổi mới toàn diện để làm thế nào để phục vụ người dân được tốt hơn.  Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 trong đó công nghệ thông tin sẽ giúp tiến trình thay đổi của ngành được hiện thực hóa.

Theo: Ban Biên tập TTTĐT Cục CNTT

Đúng một năm kể từ ngày Tổ chức Y tế thế giới (WHO) công bố bệnh viêm đường hô hấp cấp COVID-19 là đại dịch, Hội đồng điều dưỡng quốc tế (ICN) cho biết tình trạng kiệt sức và căng thẳng đã khiến hàng triệu điều dưỡng, hộ lý, y tá muốn bỏ nghề.

Chưa hết, khi đại dịch kết thúc, đội ngũ này sẽ không được nghỉ ngơi, mà tiếp tục được huy động để chăm lo số lượng ca bệnh tồn đọng khổng lồ do đại dịch.
Các trường hợp tử vong liên quan đến điều dưỡng, y tá trên toàn cầu do COVID-19 mới chỉ được ghi nhận ở 60 quốc gia, nhưng đã lên tới ít nhất 3.000 người.

Howard Catton, giám đốc Hội đồng điều dưỡng quốc tế, cho biết các y tá, điều dưỡng, hộ lý đã trải qua một cuộc “khủng hoảng lớn” do đại dịch. Họ phải làm việc đến kiệt sức về thể chất và kiệt quệ về tinh thần, đến mức không thể cố thêm được nữa.

Theo ICN, đại dịch có thể khiến hàng triệu điều dưỡng, hộ lý nghỉ việc. Xu hướng này có thể bắt đầu từ tháng 6-2021 trở đi, và thế giới sẽ bị thiếu khoảng 13 triệu y tá, trong khi cần 3-4 năm để đào tạo y tá.

Ông Catton cho biết các y tá đã làm việc một cách “phi thường”, “đưa thế giới vượt qua đại dịch” nhưng khi đại dịch kết thúc, họ có thể sẽ đối mặt với những khó khăn của đời sống, từ tài chính đến sức khỏe.

ICN kêu gọi cần trả lương xứng đáng để động viên đội ngũ điều dưỡng viên hiện nay tiếp tục bám trụ với nghề, bảo vệ họ khỏi các bệnh nghề nghiệp ở nơi làm việc, cụ thể là tiêm vắc xin phòng COVID-19 cho họ càng sớm càng tốt.

Tổ chức này cũng kêu gọi các chính phủ đào tạo thêm y tá để đối phó với tình trạng thiếu nhân lực trong tương lai.

Nguồn: tuoitre.vn

1. Siêu âm là gì?

Siêu âm (Ultrasound/Sonography) – là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh không xâm lấn, áp dụng phổ biến trong y tế, phương pháp tạo ảnh là sử dụng sóng siêu âm (sóng âm tần số cao) để xây dựng và tái tạo hình ảnh về cấu trúc bên trong cơ thể. Những hình ảnh này cung cấp thông tin có giá trị trong việc chẩn đoán và điều trị bệnh. Do hình ảnh siêu âm được ghi nhận theo thời gian thực nên nó có thể cho thấy hình ảnh cấu trúc và sự chuyển động của các bộ phận bên trong cơ thể kể cả hình ảnh dòng máu đang chảy trong các mạch máu.

Siêu âm sử dụng để làm gì?

Siêu âm thường được sử dụng để :

– Khảo sát các bộ phận, cơ quan trong cơ thể : Ổ bụng tổng quát, Sản khoa, Tim mạch, Phụ khoa, Tiết niệu, Tiền liệt tuyến, Tuyến giáp, Tuyến vú, Các bộ phận nhỏ, Cơ xương khớp, Tinh hoàn …
– Siêu âm dẫn đường cho sinh thiết và hỗ trợ các kỹ thuật y học khác.

 

Nguyên lý hoạt động của siêu âm.

Siêu âm dựa trên nền tảng là nguyên lý định vị bằng sóng siêu âm (sonar)-một kỹ thuật dùng để phát hiện các vật thể dưới nước. Trong khi siêu âm, bác sỹ sử dụng đầu dò (transducer) tỳ sát lên da, đầu dò có chức năng vừa phát vừa thu sóng siêu âm.
Khi siêu âm, các tinh thể bên trong đầu dò phát ra các sóng siêu âm truyền vào bên trong cơ thể. Các mô, xương và chất lỏng trong cơ thể – một phần hấp thụ hoặc truyền qua – một phần phản xạ lại sóng âm và quay ngược trở lại đầu dò. Đầu dò thu nhận sóng âm phản hồi, gửi các thông tin này tới bộ xử lý, sau khi phân tích các tín hiệu phản hồi bằng các phần mềm và thuật toán xử lý ảnh, kết hợp các thông tin để xây dựng và tái tạo thành hình ảnh siêu âm mà chúng ta nhìn thấy trên màn hình.

2. Cơ sở vật lý của siêu âm

Cơ chế phát sóng âm: Sóng âm được tạo ra do chuyển đổi năng lượng từ điện thành các sóng phát ra từ các đầu dò, có cấu trúc cơ bản là gốm áp điện (piezo-electric). Sóng âm thanh chỉ truyền qua vật chất mà không truyền qua được chân không, vì không có hiện tượng rung.
Một trong những đặc điểm cơ bản nhất là tần số sóng âm phụ thuộc vào bản chất của vật có độ rung khác nhau. Đơn vị đo tần số là Hertz, tức là số chu kỳ dao động trong một giây.
– Bản chất của Siêu âm : là các sóng âm dao động có tần số  > 20.000Hz (20kHz). Trong lĩnh vực Y tế người ta dùng sóng âm với tần số từ 2 MHz đến 20 MHz (1 MHz = 10^9Hz) tùy theo yêu cầu thăm khám.

Tính chất của Siêu âm:
+ Sự suy giảm và hấp thu:
Trong môi trường có cấu trúc đồng nhất, sóng âm lan truyền theo đường thẳng, và bị mất năng lượng dần gọi là suy giảm. Sự suy giảm theo luật nghịch đạo của bình phương khoảng cách. Sự hấp thu quan trọng của năng lượng âm gặp vật chất tạo nhiệt. Tuy nhiên sự mất năng lượng trong siêu âm không giống bức xạ tia X, vì ở đây còn có hiệu ứng quang từ hoặc hiệu ứng Compton. Vận tốc truyền sóng âm phụ thuộc vào độ cứng và tỷ trọng của môi trường vật chất xuyên qua, trong cơ thể người: mỡ 1450; nước 1480; mô mềm 1540; xương 4100 m/s.
+ Sự phản xạ hay phản hồi:
Trong môi trường có cấu trúc không đồng nhất, một phần sóng âm sẽ phản hồi ở mặt phẳng thẳng góc với chùm sóng âm tạo nên âm dội hay âm vang (echo), phần còn lại sẽ lan truyền theo hướng của chùm sóng âm phát ra. Như vậy, ở đường ranh giới giữa hai môi trường có trở kháng âm (acoustic impedance), ký hiệu là Z, Z khác nhau tùy thuộc cấu trúc của vật chất đặc biệt là số nguyên tử. Sóng phản hồi sẽ thu nhận bởi đầu dò, sau đó được xử lý trong máy và truyền ảnh lên màn hình (display), hoặc ghi lại trên phim, giấy in hoặc trên băng đĩa từ. Tất nhiên các sóng phản hồi không được thu nhận bởi đầu dò sẽ bị biến mất theo luật suy giảm.
+ Sự khúc xạ, nhiễu âm:
Khi chùm sóng đi qua mặt phẳng phân cách với một góc nhỏ, chùm âm phát ra sẽ bị thụt lùi một khoảng so với chùm âm tới còn gọi là nhiễu âm. Chính điều này sẽ tạo ra ảnh giả.

3. Phân loại máy siêu âm.

Máy siêu âm được chia thành nhiều chủng loại khác nhau tùy vào hình dạng, công nghệ, phạm vi ứng dụng…

Theo hình dạng cấu trúc : máy siêu âm xe đẩy, máy siêu âm xách tay(để bàn), máy siêu âm cầm tay.

Theo công nghệ : Máy siêu âm đen trắng, máy siêu âm màu, máy siêu âm Doppler, máy siêu âm 3D/4D…

Theo phạm vi ứng dụng : Máy siêu âm tim mạch, máy siêu âm tổng quát, máy siêu âm sản/phụ khoa…

Accuvix XG – Medison S8 – Sonoscape Vscan – GE Healthcare

 

4. Cấu tạo máy siêu âm

Các bộ phận của máy siêu âm :

– Đầu dò : phát và thu nhận sóng siêu âm.
– Hệ thống xử lý tín hiệu (phần cứng + phần mềm) : xử lý các tín hiệu thu được từ đầu dò, tái tạo hình ảnh và hiển thị lên màn hình.
– Hệ thống nhập liệu, tương tác : bao gồm bàn phím chức năng và trackball (hoặc màn hình cảm ứng – nếu có), sử dụng để nhập liệu bệnh nhân, lựa chọn thông số, chuyển đổi đầu dò…
– Màn hình : hiển thị hình ảnh siêu âm sau khi xử lý (một số dòng siêu âm cao cấp có thêm màn hình cảm ứng để tăng tốc độ và khả năng tương tác trong quá trình siêu âm)
– Máy in : in kết quả siêu âm (sử dụng máy in nhiệt hoặc máy in thông thường qua máy tính).

 

cấu tạo máy siêu âm
Cấu tạo máy siêu âm bên ngoài (Máy siêu âm DC-70 Mindray)
Máy in ảnh siêu âm Đầu dò siêu âm

 

Đầu dò siêu âm.

Đầu dò (Transducer – Probe): làm nhiệm vụ vừa phát vừa thu sóng âm phản hồi. Nó bao gồm một hoặc nhiều miếng gốm

áp điện (piezo-eletric), khi có dòng điện xoay chiều tần số cao kích thích vào miếng gốm này làm cho nó co giãn và phát ra xung siêu âm. Ngược lại khi miếng áp điện rung lên do sóng siêu âm dội trở về sẽ tạo ra một xung động. Sóng siêu âm lan truyền vào các mô trong cơ thể, gặp các mặt phẳng sẽ gặp các sóng âm dội trở về. Mỗi âm dội mà đầu dò thu nhận được sẽ chuyển thành tín hiệu điện, từ tín hiệu này sẽ được xử lý và chuyển thành tín hiệu trên màn hình, và tất cả chùm sóng âm quét tạo nên hình ảnh siêu âm.
Tùy vào chức năng và tần số khảo sát, hãng sản xuất, các loại đầy dò có hình dạng và kích thước khác nhau. Các đầu dò quét được nhờ một hệ thống cơ khí hay điện tử, với chùm thăm dò theo hình chữ nhật hay rẽ quạt.

+ Đầu dò quét cơ học:
Trong đầu dò có bộ chuyển động được gắn với tinh thể gốm áp điện hoặc một tấm gương phản âm. Chức năng của bộ này giống như một bộ đèn pha quét ánh sáng chùm đơn, chuyển động nhờ một bánh xe hoặc một chuyển động kế. Các dao động sóng sẽ phản chiếu nhờ tấm gương.

+ Đầu dò quét điện tử:
Các tinh thể gốm áp điện được xếp thành một dãy theo chiều ngang (tuyến tính), được mở ra một cửa sổ (aperture) nhỏ lớn phụ thuộc vào số lượng tinh thể, chiều rộng của chùm sóng âm khi phát ra.
Một số loại đầu dò phổ biến  như đầu dò Convex (dò tổng quát), đầu dò Linear (khảo sát phần nông), đầu dò tim (khảo sát tim mạch), đầu dò âm đạo (sản phụ khoa)… Đa số các siêu âm được thực hiện với đầu dò bên ngoài da, một số loại siêu âm thực hiện bên trong cơ thể (invasive ultrasound). Trong trường hợp này,đầu dò được gắn vào một que đo và được đưa vào bên trong bằng các con đường mở tự nhiên. Một số siêu âm thuộc loại này bao gồm :
– Transesophageal echocardiogram (siêu âm tim qua thực quản): đầu dò được đưa vào bên trong thực quản để thu các hình ảnh của tim.
– Transrectal ultrasound (siêu âm qua trực tràng): đầu dò được đưa vào bên trong hậu môn để quan sát trực tràng, tuyến tiền liệt.
– Transvaginal ultrasound (siêu âm qua âm đạo): đầu dò được đưa vào bên trong âm đạo để quan sát tử cung & buồng trứng.

5. Các loại kỹ thuật siêu âm (mode siêu âm).

Siêu âm kiểu A (Amplitude): Ghi lại sóng phản hồi bằng những xung nhọn, mà vị trí tương ứng với chiều sâu và biên đô tỷ lệ thuận với cường độ của âm vang (echo). Kiểu A ít có giá trị về chẩn đoán mà thường dùng để kiểm tra sự chính xác của máy siêu âm.

Siêu âm kiểu B hay 2 chiều (2D): Mỗi sóng xung kiểu A đều được ghi lại bằng một chấm sáng nhiều hay ít tùy theo cường độ của âm dội. Sự di chuyển của đầu dò trên da bệnh nhân cho phép ghi lại cấu trúc âm của các mô trong cơ thể nằm trên mặt phẳng quét của chùm tia, đây là phương pháp siêu âm cắt lớp (Echotomography). Hình thu được từ các âm vang này sẽ được lưu trữ trong bộ nhớ và chuyển thành tín hiệu trên màn truyền bằng các chấm trắng đen, xám.

 Siêu âm kiểu Động (Dynamic): Là một kiểu hai chiều với tốc độ quét nhanh, tạo nên hình ảnh theo thời gian thực (real time). Kiểu Động so với kiểu B tựa như điện ảnh so với chụp ảnh.

Siêu âm kiểu M (TM – Time Motion): Trong kiểu siêu âm này âm vang sẽ ghi lại theo kiểu A, nhưng chuyển động theo thời gian nhờ màn hình quét ngang thường xuyên. Do đó những cấu trúc đứng yên trên màn hình là một đường thẳng, còn những cấu trúc chuyển động là một đường cong ngoằn nghèo tùy theo sự chuyển động của cơ quan thăm khám. Siêu âm kiểu này thường dùng để khám tim.

Siêu âm kiểu Doppler (Động): Dùng hiệu ứng Doppler của siêu âm để đo tốc độ tuần hoàn, xác định hướng của dòng máu và đánh giá lưu lượng máu. Có 3 loại Doppler: Doppler liên tục, Doppler xung, Doppler màu, người ta thường phối hợp hệ thống Doppler với siêu âm cắt lớp theo thời gian thật gọi là siêu âm DUPLEX. Ngày nay người ta còn mã hóa các dòng chảy của siêu âm chính là siêu âm Động-màu, siêu âm Doppler năng lượng (Power Doppler), siêu âm tổ chức (tissue doppler) và siêu âm chiều rất tiện cho việc thăm khám Tim-Mạch, sản khoa.

Siêu âm kiểu 3D. Trong những năm gần đây siêu âm 3D đã được ứng dụng rất rộng rãi, chủ yếu ở lĩnh vực sản khoa. Hiện nay có 2 loại siêu âm 3D, đó là loại tái tạo lại hình ảnh nhờ các ph­ương pháp dựng hình máy tính và một loại được gọi là 3D thực sự (Live 3D, 3D real time, 4D). Siêu âm 3D do một đầu dò có cấu trúc khá lớn, mà trong đó người ta bố trí các chấn tử nhiều hơn theo hình ma trận, phối hợp với ph­ương pháp quét hình theo chiều không gian nhiều mặt cắt, các mặt cắt theo kiểu 2D này được máy tính l­ưu giữ lại và dựng thành hình theo không gian 3 chiều. Ngày nay có một số máy siêu âm thế hệ mới đã có siêu âm 3 chiều cho cả tim mạch, tuy nhiên ứng dụng của chúng còn hạn chế do kỹ thuật t­ương đối phức tạp và đặc biệt là giá thành cao.

6. Quá trình siêu âm trên bệnh nhân

Cần chuẩn bị gì khi siêu âm?
Chuẩn bị cho siêu âm như thế nào còn phụ thuộc vào vị trị cần kiểm tra trên người bạn. Một vài loại siêu âm không cần phải chuẩn bị. Một vài loại khác yêu cầu bạn phải kiêng một số loại thực phẩm hoặc phải uống nước, nhịn tiểu khoảng vài giờ trước khi thực hiện siêu âm. Khi bạn thực hiện siêu âm, bạn cần trao đổi với bác sĩ về tình trạng cụ thể của mình để được tư vấn và có kết quả chẩn đoán chính xác nhất.

Bạn có thể làm gì trong khi siêu âm?
Trong khi thực hiện siêu âm, bạn nằm trên một chiếc giường và được bôi một lượng gel nhỏ lên da. Gel này giúp bạn loại bỏ các bọt khí giữa đầu dò và cơ thể, để sóng siêu âm truyền tốt hơn. Đầu dò tạo ra một áp suất ép lên da tại các khu vực mà bạn được kiểm tra, di chuyển từ nơi này tới những nơi khác cần thiết.
Siêu âm thông thường không gây đau. Tuy nhiên, bạn có thể cảm thấy khó chịu khi thực hiện một số siêu âm mà đầu dò đi vào bên trong cơ thể, đặc biệt nếu bạn được yêu cầu phải nhịn tiểu,làm bọng đái bị đầy hoặc khi bác sỹ ép quá mạnh lên bề mặt da tại một số bộ phận khảo sát.. Một cuộc kiểm tra siêu âm thông thường diễn ra từ 20 phút tới 1 tiếng. Ở Việt Nam, do nhiều yếu tố liên quan nên đa số quy trình siêu âm  thăm khám diễn ra không đủ tiểu chuẩn, siêu âm thông thường chỉ 3-10 phút.

Kết quả siêu âm.
Sau khi kết thúc siêu âm, bác sỹ sẽ phân tích các hình ảnh và trả kết quả cho bạn hoặc cho bác sỹ điều trị của bạn.


7. Những lợi ích và nguy cơ của siêu âm

Lợi ích
– Hầu hết các phương pháp siêu âm đều không xâm lấn (không dùng kim cũng như không cần phải tiêm thuốc) và thường không gây đau.
– Siêu âm được sử dụng rộng rãi, dễ dàng và ít tốn kém hơn những phương tiện hình ảnh khác.
– Siêu âm không ảnh hưởng tới sức khỏe do không dùng tia xạ ion hóa như X-quang hay CT.
– Siêu âm có thể cho thấy hình ảnh rõ ràng của các mô mềm vốn thể hiện không tốt trên hình X quang.
– Siêu âm không gây ra những vấn đề nào về sức khỏe và có thể thực hiện lập đi lập lại ở mức độ cần thiết.
– Siêu âm là phương pháp khảo sát hình ảnh ưa thích để chẩn đoán và theo dõi ở những phụ nữ mang thai và thai nhi.
– Siêu âm cung cấp hình ảnh theo thời gian thực nên trở thành một công cụ tốt để hướng dẫn cho các thủ thuật xâm lấn tối thiểu chẳng hạn như tiêm cortisone, sinh thiết bằng kim, dùng kim hút các dịch trong khớp hoặc ở những nơi khác trên cơ thể.

Nguy cơ
– Đối với siêu âm chẩn đoán cơ bản thì vẫn chưa tìm thấy những tác dụng có hại của nó trên con người.

8. Những giới hạn của siêu âm chẩn đoán

Sóng siêu âm bị cản trở bởi hơi hoặc không khí, do đó siêu âm không phải là phương tiện chẩn đoán hình ảnh lý tưởng cho ruột và những cơ quan bị ruột che khuất. Những khảo sát dạ dày, ruột non, và ruột già có thể bị hạn chế. Khí ở ruột non có thể ngăn không quan sát được những cấu trúc nằm sâu hơn như tụy và động mạch chủ. Những bệnh nhân có khổ người lớn (béo, dày) siêu âm khó khăn hơn do các mô làm suy giảm (làm yếu đi) sóng âm khi nó đi sâu hơn vào cơ thể. Trong hầu hết các trường hợp, khảo sát với X-quang (dùng chất cản quang), CT scan, và MRI là những phương pháp được lựa chon ở tình huống này.
Sóng âm khó xuyên thấu được xương và do đó chỉ có thể nhìn thấy được mặt ngoài của các cấu trúc xương chứ không nhìn được những gì nằm bên trong. Để quan sát được những cấu trúc bên trong của xương và một số khớp, các bác sĩ thường dùng một phương tiện chẩn đoán hình ảnh khác, chẳng hạn như MRI.

Ansinhmed.com

Chụp X quang là một kỹ thuật rất phổ biến trong chẩn đoán hình ảnh y tế. Ngoài những lợi ích do kỹ thuật chụp X quang mang lại thì nó cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây ảnh hưởng tới sức khỏe của bệnh nhân chụp và chính bản thân các bác sỹ, kỹ thuật viên trực tiếp thực hiện. Nhằm hạn chế tác hại của tia X, máy X quang cần thiết phải được lắp đặt trong phòng đảm bảo các tiêu chuẩn an toàn bức xạ.

 

Dưới đây là một số hướng dẫn tiêu chuẩn thiết kế và xây dựng phòng X quang :

1/ PHÒNG LẮP ĐẶT MÁY X-QUANG CHỤP TỔNG HỢP CAO TẦN RAY SÀN – TƯỜNG:

Bệnh viện chỉnh sửa hoặc xây mới phòng lắp đặt máy theo tiêu chuẩn dưới đây:

Kích thước phòng đặt máy tối thiểu là: 4,5m x 4,0m x 3,0m (dài x rộng x cao)

 

1.1 Sàn của “phòng đặt máy”:   Sàn của “Phòng đặt máy” nên được đổ bê tông dày khoảng 100mm, phía trên lát gạch men bằng phẳng với độ dốc của sàn +/-00.
Sàn của Phòng điều khiển nên được lát gạch men để thuận tiện trong quá trình vệ sinh.

1.2 Tủ điện:
Bảng điện gồm các thành phần sau:
+ Áp tô mát: Yêu cầu loại áp tô mát 3 pha với dòng cắt 100A.
+ Cáp điện 3 pha ( 4 dây lõi đồng), tuỳ theo chiều dài từ trạm biến áp (hoặc cột điện chính) vào Tủ điện mà chọn dây có tiết diện mỗi lõi theo bảng dưới đây.
Chiều dài dây tải điện từ Bình hạ thế hoặc Cột điện chính tới Tủ điện- 10 20 30 40 50 60 70 80 90 100
Tiết diện cắt ngang mỗi lõi dây A(mm2) 8 14 22 30 30 38 50 50 60 60
+ Dây tiếp đất : Yêu cầu dây có tiết diện lớn hơn hoặc bằng 22mm2 và điện trở của dây tiếp đất nhỏ hơn 10 Ôm (Ohm).
+ Nguồn điện cung cấp là 3 pha 380 V, điện áp nên ổn định. Biên độ dao động cho phép là +/-5% ( pha – pha). Trong trường hợp cần thiết- phải kéo trực tiếp từ bình hạ thế vào phòng lắp máy.

1.3 Yêu cầu về điều hòa và hút ẩm cho phòng đặt máy và phòng điều khiển:
+ Điều hoà không khí (Nên trang bị loại 2 Cục với công suất 18.000BTU cho phòng đặt máy và 9000BTU cho phòng điều khiển) đảm bảo nhiệt độ phòng trong khoảng 23-26 độ C.
+ Có máy hút ẩm đảm bảo không khí trong phòng có độ ẩm từ 30% đến 70% nhằm đảm bảo hoạt động tốt của máy (Nên trang bị cho mỗi phòng một hút ẩm công suất 12lít/1ngày).
+ Máy đo nhiệt độ và độ ẩm: Nhằm kiểm tra nhiệt độ và độ ẩm trong phòng điều khiển và phòng chụp.
+ Quạt thông gió: Tại các góc trên của phòng đặt máy và phòng điều khiển, nên gắn thêm 01 quạt hút gió để lưu thông không khí.

KHUNG KÍNH CHÌ:
+ Nên sử dụng loại kính chì có kích thước 80cm x60cm (rộng x cao) để đảm bảo tầm nhìn cho người vận hành máy.
+ Giả sử kính chì có kích thước 80cm x 60 cm bề dày khoảng 1cm . Khi đó, yêu cầu làm khung kính chì theo chỉ dẫn sau. ( Đối với 80cm x 60 cm)
Cách làm khung kính chì: Mép dưới của khung kính chì kính chì cách mặt đất một khoảng 100 cm .

 

Hệ thống an toàn phóng xạ:
+ Phòng đã được trát Barit 3cm, hoặc ốp cao su chì .
+ Các cánh cửa ra vào, cửa thông giữa phòng đặt bàn máy và phòng điều khiển phải ốp chì lá có độ dầy 3mm (Hai mặt).
+ Cửa sổ quan sát phòng chụp bằng kính chì.
+ Có chứng chỉ an toàn bức xạ do cơ quan có chức năng cấp.

Định mức cho 1m2 Barit trát dày 3cm bao gồm:
Xi măng PC-30 : 9 Kg.
Cát vàng : 30 Kg.
Bột Barit cản xạ : 30 Kg.
Phụ gia cản xạ : 1 Kg.
Trát làm 2 lớp, mỗi lớp dày 1,5cm.

 

2/ PHÒNG LẮP ĐẶT MÁY X-QUANG CHỤP TỔNG HỢP CAO TẦN CỘT BÓNG TREO TRẦN:

 

Diện tích phòng tối thiểu yêu cầu:
– “Phòng đặt máy”: Dài 4,5m x Rộng 4m.
– “Phòng điều khiển”: Dài 4,5m x Rộng 2m

Chú thích:
– Cửa 1 cao 2200mm x rộng 1400mm.
– Cửa 2 cao 2200mm x rộng 900mm.
– Cửa 3 cao 2200mm x rộng 800mm.
– Kính chì đặt cách sàn 1000mm.

2.1 Sàn của “Phòng đặt máy”:
Sàn của “Phòng đặt máy” nên được đổ bê tông dày khoảng 100mm, phía trên lát gạch men bằng phẳng với độ dốc của sàn +/-00.
Sàn của “Phòng điều khiển” nên được lát gạch men để thuận tiện trong quá trình vệ sinh.

2.2 Tủ điện:
Tủ điện gồm các thành phần sau:
+ Áp tô mát: Yêu cầu loại áp tô mát 3 với dòng cắt100A.
+ Cáp điện 3 pha ( 4 dây lõi đồng), tuỳ theo chiều dài từ Bình hạ thế(hoặc cột điện chính) vào Tủ điện mà chọn dây có tiết diện mỗi lõi theo bảng dưới đây.
+ Dây tiếp đất : Yêu cầu dây có tiết diện lớn hơn hoặc bằng 22mm2 và điện trở của hố tiếp mát phải nhỏ hơn 10 Ôm (Ohm).
+ Nguồn điện cung cấp là 3 pha 380 V, điện áp nên ổn định. Biên độ dao động cho phép là +/-5% ( pha – pha). Trong trường hợp cần thiết- phải kéo trực tiếp từ bình hạ thế vào phòng lắp máy.

2.3 Yêu cầu về 02 ray trần
– Làm 02 ray để treo máy xuyên suốt chiều dọc “Phòng đặt máy”, cách sàn “Phòng đặt máy” tối thiểu 3m và cách trần trên tối thiểu 20cm
– Khoảng cách từ tâm ray này tới tâm ray kia là1,25m. Hai ray phải cân bằng để tránh tình trạng máy trôi tự nhiên.
– Hai ray phải có khả năng chịu lực treo tối thiểu 300kg.
– Hai ray có dạng hình chữ C có kích thước cao 15cm x rộng 10cm

2.4 Yêu cầu về điều hòa và hút ẩm cho phòng đặt máy và phòng điều khiển:
+ Điều hoà không khí (Nên trang bị loại 2 Cục với công suất 18.000BTU cho phòng đặt máy và 9000BTU cho phòng điều khiển) đảm bảo nhiệt độ phòng trong khoảng 23-26 độ C.
+ Có máy hút ẩm đảm bảo không khí trong phòng có độ ẩm từ 30% đến 70% nhằm đảm bảo hoạt động tốt của máy (Nên trang bị cho mỗi phòng một hút ẩm công suất 12lít/1ngày).
+ Máy đo nhiệt độ và độ ẩm: Nhằm kiểm tra nhiệt độ và độ ẩm trong phòng điều khiển và phòng chụp.
+ Quạt thông gió: Tại các góc trên của phòng đặt máy và phòng điều khiển, nên gắn thêm 01 quạt hút gió để lưu thông không khí.

KHUNG KÍNH CHÌ:
+ Nên sử dụng loại kính chì được sản xuất bởi Nhật Bản, có kích thước rộng 120cm x cao 80cm để đảm bảo chất lượng và tầm nhìn cho người vận hành máy.
+ Giả sử kính chì có kích thước 120cm x 80 cm bề dày khoảng 1cm . Khi đó, yêu cầu làm khung kính chì theo chỉ dẫn sau.
Cách làm khung kính chì: Mép dưới của khung kính chì kính chì cách mặt đất một khoảng 100 cm .

 

 

Hệ thống an toàn phóng xạ:
+ Phòng đã được trát Barit 3cm, hoặc ốp cao su chì .
+ Các cánh cửa ra vào, cửa thông giữa phòng đặt bàn máy và phòng điều khiển phải ốp chì lá có độ dầy 3mm (Hai mặt).
+ Cửa sổ quan sát phòng chụp bằng kính chì.
+ Có chứng chỉ an toàn bức xạ do cơ quan có chức năng cấp

Định mức cho 1m2 Barit trát dày 3cm bao gồm:
Xi măng PC-30 : 9 Kg.
Cát vàng : 30 Kg.
Bột Barit cản xạ : 30 Kg.
Phụ gia cản xạ : 1 Kg.
Trát làm 2 lớp, mỗi lớp dày 1,5cm.

3/ PHÒNG LẮP ĐẶT MÁY X-QUANG TĂNG SÁNG TRUYỀN HÌNH:

Diện tích phòng tối thiểu yêu cầu:
– “Phòng đặt máy”: Dài 3,5m x Rộng 3m.
– “Phòng điều khiển”: Dài 3,5m x Rộng 2m

 

Chú thích:
– Cửa 1 cao 2,2m x rộng 1,4m.
– Cửa 2 cao 2,2m x rộng 0,9m.
– Cửa 3 cao 2,2m x rộng 0,7m.
– Kính chì đặt cách sàn của “Phòng điều khiển” 1m

3.1 Sàn của “Phòng đặt máy”:
Sàn của “Phòng đặt máy” nên được đổ bê tông dày khoảng 100mm, phía trên lát gạch men bằng phẳng với độ dốc của sàn +/-00.
Sàn của “Phòng điều khiển” nên được lát gạch men để thuận tiện trong quá trình vệ sinh.

3.2 Tủ điện:
Tủ điện gồm các thành phần sau:
+ Áp tô mát: Yêu cầu loại áp tô mát 3 với dòng cắt100A.
+ Cáp điện 3 pha ( 4 dây lõi đồng), tuỳ theo chiều dài từ Bình hạ thế(hoặc cột điện chính) vào Tủ điện mà chọn dây có tiết diện mỗi lõi theo bảng dưới đây.


+ Dây tiếp đất : Yêu cầu dây có tiết diện lớn hơn hoặc bằng 22mm2 và điện trở của hố tiếp mát phải nhỏ hơn 10 Ôm (Ohm).
+ Nguồn điện cung cấp là 3 pha 380 V, điện áp nên ổn định. Biên độ dao động cho phép là +/-5% ( pha – pha). Trong trường hợp cần thiết- phải kéo trực tiếp từ bình hạ thế vào phòng lắp máy.

 

3.3 Yêu cầu về điều hòa và hút ẩm cho phòng đặt máy và phòng điều khiển:
+ Điều hoà không khí (Nên trang bị loại 2 Cục với công suất 18.000BTU cho “Phòng đặt máy” và 9000BTU cho “Phòng điều khiển”) đảm bảo nhiệt độ phòng trong khoảng 23-26 độ C.
+ Có máy hút ẩm đảm bảo không khí trong phòng có độ ẩm từ 30% đến 70% nhằm đảm bảo hoạt động tốt của máy (Nên trang bị cho mỗi phòng một hút ẩm công suất 12lít/1ngày).
+ Máy đo nhiệt độ và độ ẩm: Nhằm kiểm tra nhiệt độ và độ ẩm trong phòng điều khiển và phòng chụp.
+ Quạt thông gió: Tại các góc trên của “Phòng đặt máy” và “Phòng điều khiển”, nên gắn thêm 01 quạt thông gió để lưu thông không khí.

KHUNG KÍNH CHÌ:
+ Nên sử dụng loại kính chì được sản xuất bởi Nhật Bản, có kích thước rộng 120cm x cao 80cm để đảm bảo chất lượng và tầm nhìn cho người vận hành máy.
+ Giả sử kính chì có kích thước 120cm x 80 cm bề dày khoảng 1cm . Khi đó, yêu cầu làm khung kính chì theo chỉ dẫn sau.
Cách làm khung kính chì: Mép dưới của khung kính chì kính chì cách mặt đất một khoảng 100 cm .

Hệ thống an toàn phóng xạ:
+ Phòng đã được trát Barit 3cm, hoặc ốp cao su chì .
+ Các cánh cửa ra vào, cửa thông giữa phòng đặt bàn máy và phòng điều khiển phải ốp chì lá có độ dầy 3mm (Hai mặt).
+ Cửa sổ quan sát phòng chụp bằng kính chì.
+ Có chứng chỉ an toàn bức xạ do cơ quan có chức năng cấp.

Định mức cho 1m2 Barit trát dày 3cm bao gồm:
Xi măng PC-30 : 9 Kg.
Cát vàng : 30 Kg.
Bột Barit cản xạ : 30 Kg.
Phụ gia cản xạ : 1 Kg.
Trát làm 2 lớp, mỗi lớp dày 1,5cm.

4/ PHÒNG LẮP ĐẶT CHỤP MẠCH (ANGIO GRAPHY):

Diện tích phòng tối thiểu yêu cầu:
– “Phòng đặt máy”: Dài 7m x Rộng 2m
– “Phòng điều khiển”: Dài 6m x Rộng 2m
– “Phòng thăm khám”: Dài 6m x Rộng 5m

Các yêu cầu:

4.1 Phòng lắp đặt gồm:

– Phòng điều khiển, Phòng đặt máy và Phòng thăm khám với vị trí được bố trí như hình vẽ trên

4.2 Cửa phòng:
– Cửa C1: Rộng 1,5m x Cao 2m.
– Cửa C2: Rộng 1m x Cao 2m.
– Cửa C3: Rộng 0,8mm x Cao 2m.
– Cửa C4: Rộng 1m x Cao 2m(dạng cửa kéo)
– Trừ cửa C4 các cửa còn lại phải được ốp chì lá để đảm bảo về an toàn phóng xạ.

4.3 Tường bao quanh Phòng thăm khám.
– Toàn bộ tường bao quanh “Phòng thăm khám” phải được ốp chì lá hoặc trát barít chì để đảm bảo về an toàn phóng xạ.

4.4 Nền “Phòng thăm khám”:
– Toàn bộ diện tích nền “Phòng thăm khám” phải được đổ bê tông dầy ≥15cm và dàn phẳng, để đảm bảo khả năng chịu lực tốt.

4.5 Khung kính chì:
– Đục sẵn khung kính chì có kích thước: Rộng 1210mm x Cao 910 mm, cách sàn 1m(Nếu khách hàng sử dụng kính chì 1,2m x 0,9m).

4.6 Hệ thống điều hoà: Sẽ được tư vấn và thiết kế riêng tưng dự án

4.7 Hệ thống “Ray treo màn hình” (6):
– Hệ thống Ray treo màn hình gồm 2 ray hình chữ U, kích thước 100mm x50mm, vị trí đặt như hình vẽ. Mặt trên của 2 ray cách mặt trần bê tông 500mm, được căn chỉnh bằng, tâm ray này cách tâm ray kia một khoảng cách L- Phụ thuộc vào khách hàng đặt ray loại nào. Khả năng chịu lực tối thiểu là 150kg.

4.8 Lỗ đi dây :
– “Lỗ đi dây” đi xuyên qua tường ngăn giữa Phòng thăm khám và Phòng đặt máy, đặt ở vị trí như hình vẽ. Mép dưới của Lỗ đi dây này cách mặt trần bê tông 500mm và có kích thước: Rộng 400mm x Cao 100mm.

4.9 Trần thạch cao.
– Trần thạch cao và các đầu ra của hệ thống điều hoà âm trần được làm cách mặt trần bê tông 500mm.

4.10 Tủ điện nguồn:
– Tủ điện nguồn được bố trí trong “Phòng thăm khám, ở vị trí như hình vẽ và cách mặt sàn khoảng 1500mm.- Sơ đồ điện được thiết kế như sau:

– Ổn áp 3 pha yêu cầu công suất 120KVA trở lên.
– Công suất tiêu thụ của hệ thống khoảng 110KVA. Do vậy đề nghị khách hàng đầu tư loại dây cáp đồng nguyên chất(3 pha 4 dây) với tiết diện cắt ngang mỗi lõi là 100mm2.
– Điện cho hệ thống máy sẽ được lấy trực tiếp từ Bình hạ áp của Bệnh viện, qua ổn áp 3 pha 120KVA sau đó đưa đến Tủ điệncủa máy. Cách thiết kế Tủ điện như hình vẽ.

4.11 Lắp hệ thống internet tốc độ cao (ADSL) tới tận Phòng điều khiển.
4.12 Hố tiếp đất và dây đất:
– Hố tiếp địa có kích thước rộng 1000mm x dài 1000mm x sâu 1200mm, cách làm hố tiếp địa như sau:
Đặt tấm đồng đỏ kích thước 400mm x 400mm, dầy 5mm->10mm, có hàn dây dẫn bằng đồng nhiều sợi tiết diện 100mm2, dài 1400mm(một đầu dây để nhô lên mặt đất). Đổ 50kg than cám phủ lên tấm đồng, tiếp theo là 50kg muối ăn, sau đó lấp đất đầy hố.
– Dây tiếp đất phải được kéo và đấu sẵn vào cọc tiếp đất M8x5 của Tủ điện 8.
– Trở kháng hố tiếp đất phải đạt ≤ 10 Ôm.

Lưu ý :
Tường trước khi chat Barit là tường nguyên chưa chat. Tường sẽ được chat dày tối thiểu 3cm (nếu được 5cm thì sẽ tốt hơn)
Định mức cho 1m2 Barit trát dày 3cm bao gồm:
Xi măng PC-30 : 9 Kg.
Cát vàng : 30 Kg.
Bột Barit cản xạ : 30 Kg.
Phụ gia cản xạ : 1 Kg.
Trát làm 2 lớp, mỗi lớp dày 1,5cm.1/Chát thử trước 1m2 và khi trát làm 2 lớp, mỗi lớp dày 1,5cm. Nếu tỷ lệ pha trộn ở trên mà thiếu thì tăng thêm cát, thừa thì bớt cát đi.

2/ Đo diện tích một mặt tường xem bao nhiêu m2 để pha trộn cho đủ và khi đã pha trộn xong thì phải sử dụng cho hết luôn cả một bức tường.
2.1 Đầu tiên ta chát 1 lớp dày 1,5cm trước (pha vữa hơi loãng vì Barit chì khô rất nhanh) và cố gắng chát càng nhanh càng tốt và phải dứt điểm cả 1 vách của phòng.
Vì Barit rất nhanh khô và khô không đều nên thợ sẽ xem chỗ nào khô trước thì xịt nước để trách tình trạng nứt chân chim ở tường (sau này tia X sẽ lọt qua đấy và tường không chắc chắn)
==> Để tường khô đều mới chát lớp thứ 2, không chát vội lớp thứ 2 vì vữa Barit rất nặng dễ dẫn đến sụp cả bức tường.
2.2. Sau khi lớp 1 đã khô đều ta chát lớp thứ 2 tương tự chát lớp thứ nhất. (Nếu có điều kiện về kinh tế : nên đóng thêm trước khi chát bằng lưới mắt trâu để đảm bảo độ chắc chắn và giữ cho lớp thứ 2 không bi rơi xuống)

3/ Với phía trên trần : có 2 cách
3.1/ cách dễ dàng nhất là ốp chì lá lên trần sau đấy làm trần thạch cao (Giá thành sẽ đắt)
3.2/ đổ một lớp vữa Barit chì khoảng 5cm ở sàn nhà tầng trên phòng lắp máy X-Quang

4/ Sàn phòng lắp đặt : đào sâu xuống dưới toàn bộ sàn lắp và đổ Bê tông dày ít nhất 15cm và phẳng hoàn toàn để tránh lún và nghiêng máy.

5/ Cửa :
5.1/ Nếu là cửa lùa : nên làm ray treo phía trên sẽ nhẹ hơn : Ốp 2 mặt cửa mỗi mặt 1,5mm chì lá và kín chì hoàn toàn, những chỗ bắt ốc thì phủ lên đầu tán 1 lớp chì tương đương 1,5mm chì lá
Cửa cánh đóng mở thẩm mỹ sẽ đẹp hơn, nhẹ hơn, dễ đóng mở hơn nhưng giá đắt hơn.

1. Vật lý trị liệu là gì ? Tổng quan về vật lý trị liệu

Vật lý trị liệu (VLTL) là một chuyên ngành lâm sàng của y học, ứng  dụng các kỹ thuật dựa trên các nhân tố vật lý, sinh lý, tâm lý …tác dụng trực tiếp hoặc gián tiếp lên cơ thể nhằm gây kích thích và điều trị một số bệnh.

Với những ưu điểm đặc biệt, điều trị bệnh mà không cần dùng thuốc, VLTL đã nhanh  chóng chiếm được ưu thế. Do những tác dụng phụ khi dùng thuốc hay các phương pháp hoá trị liệu làm tăng nhu cầu sử dụng các phương pháp chữa bệnh dựa trên những yếu tố tự nhiên như vật lý trị liệu. Nhiều bệnh nhân cũng hy vọng sử dụng các biện pháp vật lý để điều trị hay tránh phẫu thuật.

Ngày nay, dân số có tuổi thọ ngày càng cao, cộng thêm điều kiện sống và sinh hoạt bị nhiều yếu tố tác động theo chiều hướng tiêu cực. Vì vậy số người mắc bệnh mãn tính ngày càng tăng cao, nhất là những bệnh sinh ra như kết quả của quá trình thoái hoá. Chính với những bệnh này, phương pháp vật lý trị liệu tỏ rõ những ưu việt của mình. Nhờ sử dụng lặp lại một cách liên tục cơ chế kích thích – phản ứng, khả năng tự tổ chức của cơ thể được phát huy và tăng sức phòng vệ, tăng sức đề kháng vốn có bên trong cơ thể.

Vật lý trị liệu đóng vai trò rất lớn trong tổng thể y học phục hồi nói chung. Vật lý trị liệu và y học phục hồi là hai phương pháp điều trị gắn bó chặt chẽ và bổ sung cho nhau. Hầu hết các phương pháp sử dụng trong y học phục hồi liên quan đến các tác nhân vật lý. Cuối cùng,VLTL cũng có nhiều dạng ứng dụng trong y học dự phòng đối với nhiều loại  bệnh khác nhau.Trong điều trị ngày nay có nhiều quá trình chuyển tiếp một các linh hoạt, bao gồm cả việc phòng bệnh cho những người chưa phải là đối tượng của bệnh viện.

Trong nhiều trường hợp, vật lý trị liệu chỉ là một phương pháp điều trị bổ sung hay thay thế. Tuy nhiên, nhiều khi nó là phương pháp không thể thay thế. Sự thống nhất giữa các nhà vật lý trị liệu và các bác sĩ thuộc nhiều chuyên khoa khác là một đảm bảo quan trọng cho thành công của phương pháp này. Hiện nay khái niệm “vật lý trị liệu” (VLTL) thường gắn liền với “phục hồi chức năng”(PHCN).

2  Lịch sử vật lý trị liệu

Vật lý trị liệu ra đời  vào năm 2500 BC (trước công nguyên) tại Trung Quốc, Hippocrates mô tả mát xa và hydrotherapy trong 460 BC và có thể nói là một phiên bản của các phương pháp vật lý trị liệu hiện đại ngày nay. Ban đầu VLTL khởi nguồn từ việc mát xa nhằm xoá tan cơn mệt mỏi, những bài tập thể dục đơn giản nhằm hạn chế sự suy giảm chức năng đem lại hiệu quả rõ rệt. Khi công nghệ  khoa học phát triển thì VLTL không còn đơn thuần chỉ là những động tác thể dục đơn giản, con người đã biết áp dụng khoa học và công nghệ vào VLTL, bắt đầu xuất hiện những thiết bị y khoa . Những thiết bị này được ngày càng được cải thiện và không ngừng nâng cao những tính năng ,công dụng của chúng.Trong 3 phương pháp trị liệu chính thống của y học bao gồm ngoại khoa, hoá trị liệu và vật lý trị liệu thì VLTL có lịch sử  lâu đời  và thăng trầm hơn cả. Hàng ngàn năm  trước công  nguyên  một số tác nhân vật lý như nhiệt, lạnh,từ trường của đá nam châm tự nhiên, … đã được dùng để chữa bệnh. Đến tận cuối thế kỷ 17 chúng vẫn được xem là những trị liệu cơ bản của y học (Beckeer,1990).

Tuy nhiên hơn 40 năm trở lại đây, những phát triển mới của khoa học và công nghệ đã giúp  các  nhà  khoa  học  phát  hiện  những  quy luật  mới  liên quan đến sự sống. Khám phá của Fukuda và Yasuda về hiệu ứng áp điện của xương (Fukuda và Yasuda,1957), khám phá của Becker về sự tăng trưởng và sự tái sinh có bản chất điện sinh học (Becker 1990),những đo đạc trường điện từ của các cơ quan trong cơ thể sống…cùng với sự khám phá đã đi vào lịch sử của Galvanic về các dòng điện sinh lý của hệ thần kinh – cơ đã làm xuất hiện một quan điểm mới về bản chất của sự sống,bên cạnh các quá trình hoá học còn là các quá trình vật lý mà chủ yếu là các quá trình điện từ (Becker,1987).Khi đó có thể tác động cơ thể sống bằng các trường điện từ ngoại sinh thích hợp cũng như đánh giá trạng thái sống bằng cách nhận các tín hiệu điện từ nội sinh nhỏ và khó nắm bắt.
Hiện nay ngành VLTL đang được quan tâm phát triển mạnh dựa trên nền tàng kiến thức vật lý ứng dụng mới. Đồng thời với nguyên lý chủ yếu là ít chịu sự tác động từ các yếu tố bên ngoài (ngoại khoa, thuốc..), phương pháp sử dụng trong thời gian lâu dài và có tác dụng tốt với các chứng bệnh mãn tính nên VLTL ngày càng phát triển mạnh và ứng dụng rộng rãi .

3. Các phương pháp điều trị trong vật lý trị liệu.

3.1 Các tác nhân vật lý.

– Quang trị liệu (light therapy): dùng các ánh sáng hồng ngoại, tử ngoại, tia Laser:(laser chất rắn, laser khí,laser chất lỏng)
Quang trị liệu (light therapy)
– Nhiệt trị liệu (thermo therapy): là một phương pháp điều trị của vật lý trị liệu, trong đó sử dụng các tác nhân gây nhiệt để mang lại hiệu quả điều trị. Tùy theo nhiệt độ của tác nhân gây nhiệt, chia thành 2 loại: nhiệt nóng (có nhiệt độ từ trên 37°C đến khoảng 45-50°C) và nhiệt lạnh (thường dưới 15°C).
Nhiệt trị liệu (thermo therapy)
– Điện trị liệu (electrotherapy): dòng điện một chiều, dòng điện xung, điện trường cao tần, điện trường cao áp, điện cảm ứng, dòng galvanic, các dòng điện giảm đau (dòng siêu kích thích điện – xoa bóp, dòng diadynamic, dòng giao thoa), kích thích điện thần kinh cơ,… Sử dụng hiện tương tạo ra dịch chuyển ion, thay đổi điện thế màng, kích thích sợi thần kinh, chi phối dẫn truyền thần kinh qua sinap, hiện tượng điện di, … trong điều trị.
Điện trị liệu (electrotherapy)
– Siêu âm trị liệu (ultrasound therapy): dùng sóng siêu âm kích thích vào các mô, cơ hay tổn thương bên trong cơ thể.
Siêu âm trị liệu (ultrasound therapy)
– Thuỷ trị liệu (hydrotherapy): các kỹ thuật như ngâm, tắm, vòi tia, uống, khí dung..
– Từ trị liệu (magnetotherapy): điện từ trường, nam châm vĩnh cửu,…
– Oxy cao áp trị liệu (hyperbaric oxygentherapy –HOT)3.2 Cơ động học trị liệu (mechanical dynamic therapy) : xoa bớp, kéo dãn, nắn chỉnh bằng tay, máy kéo dãn cột sống, máy rung cơ học,…
– Tác động lực của đôi bàn tay, thay đổi áp lực tạo nên bởi siêu âm, rung cơ học của máy rung lắc, áp lực thuỷ động và đối lưu trong thuỷ trị liệu,…tác động lên các đầu tận cùng thần kinh cảm giác và các thụ cảm xúc giác từ da tạo nên các luồng xung động hướng tâm đến trung ương. Những tác dụng cơ học cho ta hàng loạt các tác dụng sinh học như vận động mạch tăng tuần hoàn máu, tăng chuyển hoá, giãn cơ, giảm đau,…

Máy kéo giãn cột sống

3.3 Vận động trị liệu và phục hồi (therapeutic exercises)

 Sử dụng các bài tập vận động cơ thể nhằm duy trì hay phục hồi các họat động thông thường của cơ thể. Phương pháp này thường được sử dụng song song với các phương pháp VLTL khác trong trường hợp bị tổn thương hệ vận động do chấn thương hay thoái hóa.
Ansinhmed.com
Các xét nghiệm lâm sàng giúp cho chẩn đoán bệnh, điều trị, theo dõi tiên lượng bệnh chính xác và hiệu quả hơn. Dưới đây là ý nghĩa các chỉ số xét nghiệm huyết học (công thức máu) :
STT Tên chỉ số Giá trị bình thường Ý nghĩa lâm sàng
1
WBC
Số lượng bạch cầu (white blood cells)
40-10 Giga / L Tăng trong viêm nhiễm, bệnh máu ác tính, các bệnh bạch cầu, ví dụ như: bệnh bạch cầu dòng tuỷ cấp, bệnh bạch cầu lympho cấp, bệnh bạch cầu dòng tuỷ mạn, bệnh bạch cầu lympho mạn, bệnh u bạch cầu. Việc sử dụng một số thuốc cũng có thể gây tăng số lượng bạch cầu, ví dụ: corticosteroid

Giảm trong thiếu máu do bất sản (giảm sản xuất), thiếu hụt vitamin B12 hoặc folate (không trưởng thành được), nhiễm khuẩn (giảm sự sống sót). Việc sử dụng một số thuốc cũng có thể gây giảm số lượng bạch cầu: các phenothiazine, chloramphenicol, aminopyrine.

2
RBC
Số lượng hồng cầu (red blood cell count)
3,8-5,8 Tera / L Tăng trong mất nước, chứng tăng hồng cầu.

Giảm trong thiếu máu.

3
Plt
Số lượng tiểu cấu (platelet count)
150-450 Giga/L

Trong  những rối loạn tăng sinh tuỷ xương: chứng tăng hồng cầu, bệnh bạch cầu dòng tuỷ mạn, chứng tăng tiểu cầu vô căn, xơ hoá tuỷ xương, sau chảy máu, sau phẫu thuật cắt bỏ lách, chứng tăng tiểu cầu dẫn đến các bệnh viêm.

Số lượng tiểu cầu trong máu giảm trong:

Giảm sản xuất: ức chế hoặc thay thế tuỷ xương, các chất hoá trị liệu, các thuốc khác, ví dụ: ethanol.

Tăng phá hủy hoặc loại bỏ: chứng phì đại lách, sự đông máu trong lòng mạch rải rác, các kháng thể tiểu cầu (ban xuất huyết do giảm tiểu cầu tự phát, sốt Dengue, ban xuất huyết sau truyền máu, giảm tiểu cầu do miễn dịch đồng loại ở trẻ sơ sinh, các thuốc: quinidin, cephalosporin.

4
Hb
Lượng huyết sắc tố (hemoglobin)
12-16,5 g / dL Tăng trong mất nước, bệnh tim và bệnh phổi.

Giảm trong  thiếu máu, chảy máu và các phản ứng gây tan máu.

5
HCT
Khối hồng cầu (hematocrit)
Nam: 39-49%.

Nữ: 33-43%.

Tăng trong các rối loạn dị ứng, chứng tăng hồng cầu, hút thuốc lá, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), bệnh mạch vành, ở trên núi cao, mất nước, chứng giảm lưu lượng máu (hypovolemia).

Giảm trong mất máu, thiếu máu, thai nghén.

6
MCV

Thể tích trung bình của một hồng cầu (mean corpuscular volume)

85-95 fL Tăng trong thiếu hụt vitamin B12, thiếu acid folic, bệnh gan, nghiện rượu, chứng tăng hồng cầu, suy tuyến giáp, bất sản tuỷ xương, xơ hoá tuỷ xương.

Giảm trong  thiếu hụt sắt, hội chứng thalassemia và các bệnh hemoglobin khác, thiếu máu trong các bệnh mạn tính, thiếu máu nguyên hồng cầu (sideroblastic anemia), suy thận mạn tính, nhiễm độc chì.

7
MCH

Lượng Hb trung bình hồng cầu (mean corpuscular hemoglobin)

26-32 pg. MHC tăng trong thiếu máu tăng sắc hồng cầu bình thường, chứng hồng cầu hình tròn di truyền nặng, sự có mặt của các yếu tố ngưng kết lạnh.

MCH giảm trong bắt đầu thiếu máu thiếu sắt, thiếu máu nói chung, thiếu máu đang tái tạo.

 8
MCHC

Nồng độ Hb trung bình hồng cầu (mean corpuscular hemoglobin concentration)

32-36 g/ dL. Trong thiếu máu tăng sắc hồng cầu bình thường, chứng hồng cầu hình tròn di truyền nặng, sự có mặt của các yếu tố ngưng kết lạnh.

Trong thiếu máu đang tái tạo, có thể bình thường hoặc giảm trong thiếu máu do giảm folate hoặc vitamin B12, xơ gan, nghiện rượu

9
RDW

Độ phân bố hồng cầu (red distribution width)

10-16,5%. Độ phân bố hồng cầu RDW bình thường và:

MCV tăng, gặp trong: thiếu máu bất sản, trước bệnh bạch cầu.

MCV bình thường, gặp trong: thiếu máu trong các bệnh mạn tính, mất máu hoặc tan máu cấp tính, bệnh enzym hoặc bệnh hemoglobin không thiếu máu.

MCV giảm: thiếu máu trong các bệnh mạn tính, bệnh thalassemia dị hợp tử.
RDW tăng và:

MCV tăng: thiếu hụt vitamin B12, thiếu hụt folate, thiếu máu tan huyết do miễn dịch, ngưng kết lạnh, bệnh bạch cầu lympho mạn.

MCV bình thường: thiếu sắt giai đoạn sớm, thiếu hụt vitamin B12 giai đoạn sớm, thiếu hụt folate giai đoạn sớm, thiếu máu do bệnh globin.

Giảm MCV: thiếu sắt, sự phân mảnh hồng cầu, bệnh HbH, thalassemia

10
MPV

Thể tích trung bình tiểu cầu (mean platelet volume)

 

6,5-11fL.
Trong  bệnh tim mạch (sau nhồi máu cơ tim, sau tắc  mạch não, đái tháo đường, tiền sản giật, hút thuốc lá, cắt lách, stress, chứng nhiễm độc do tuyến giáp, …

Trong thiếu máu do bất sản, thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ, hoá trị liệu ung thư, bệnh bạch cầu cấp, lupus ban đỏ hệ thống, chứng tăng năng lách, giảm sản tủy xương, dầu cá, chứng tăng tiểu cầu hoạt động.

11
Pct

Khối tiểu cầu (plateletcrit)

0,1-0,5 %. Tăng trong ung thư đại trực tràng.

Giảm trong nghiện rượu, nhiễm nội độc tố.

12
PDW

Độ phân bố tiểu cầu (platelet disrabution width)

6-18 %. Trong ung thư phổi (PDW ở ung thư phổi tế bào nhỏ SCLC cao hơn ở ung thư phổi tế bào không nhỏ NSCLC), bệnh hồng cầu liềm, nhiễm khuẩn huyết gram dương, gram âm.

Giảm trong  nghiện rượu.

13
NEUT%

Tỷ lệ % bạch cầu trung tính (% neutrophils)

43-76 %. Trong các nhiễm khuẩn cấp, nhồi máu cơ tim cấp, stress, các ung thư (neoplasms), bệnh bạch cầu dòng tuỷ.

Trong các nhiễm virus, thiếu máu bất sản, các thuốc ức chế miễn dịch, xạ trị

14
LYM%

Tỷ lệ % bạch cầu lympho (% lymphocytes)

17-48%. Tăng trong nhiễm khuẩn mạn, chứng tăng bạch cầu đơn nhân  do nhiễm khuẩn và nhiễm virus khác, bệnh bạch cầu dòng lympho mạn, bệnh Hodgkin, viêm loét đại tràng, suy tuyến thượng thận, ban xuất huyết do giảm tiểu cầu tự phát ITP.

Giảm trong hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS), ức chế tủy xương do các hoá chất trị liệu, thiếu máu bất sản, các ung thư, các steroid, tăng chức năng vỏ thượng thận, các rối loạn thần kinh (bệnh xơ cứng rải rác, nhược cơ, hội chứng thần kinh ngoại biên do rối loạn tự miễn Guillain-Barré syndrome)

15 MON%

Tỷ lệ % bạch cầu mono (% monocytes)

4-8%. Tăng trong các trường hợp bệnh nhiễm virus, nhiễm ký sinh trùng, nhiễm khuẩn, các ung thư, viêm ruột, bệnh bạch cầu dòng monocyte, u lympho, u tuỷ, sarcoidosis, …

Giảm trong các trường hợp thiếu máu do bất sản, bệnh bạch cầu dòng lympho, sử dụng glucocorticoid.

16
EOS%

Tỷ lệ % bạch cầu ái toan (% eosinophils)

0,1-7%.  Tăng trong các trường hợp ưhản ứng dị ứng như sốt, hen hoặc tăng nhạy cảm thuốc.

Giảm trong các trường hợp: sử dụng các thuốc corticosteroid.

17
BASO%

Tỷ lệ % bạch cầu ái kiềm (% basophils)

0,1-2,5%. Trong các trường hợp: các rối loạn dị ứng.
Trong các trường hợp: sử dụng các thuốc corticosteroid, các phản ứng miễn dịch, nhiễm khuẩn cấp.
18
Neut

Số lượng bạch cầu trung tính (neurophil count hoặc neutrophils)

2-6,9 Giga/ L. Tăng trong các nhiễm khuẩn cấp, nhồi máu cơ tim cấp, stress, các khối u (neoplasms), bệnh bạch cầu dòng tuỷ.

Trong các trường hợp nhiễm virus, thiếu máu do bất sản, sử dụng các thuốc ức chế miễn dịch, xạ trị.

19 LYM

Số lượng bạch cầu lympho (lymphocyte count hoặc lymphocytes)

0,6-3,4 Giga/ L. Trong nhiễm khuẩn mạn, chứng tăng bạch cầu đơn nhân  do nhiễm khuẩn và nhiễm virus khác, bệnh bạch cầu dòng lympho mạn, bệnh Hodgkin, viêm loét đại tràng, suy tuyến thượng thận, ban xuất huyết do giảm tiểu cầu tự phát ITP.

Giảm trong hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS), ức chế tủy xương do các hoá chât trị liệu, thiếu máu bất sản, các khối u, các steroid, tăng chức năng vỏ thượng thận, các rối loạn thần kinh (bệnh xơ cứng rải rác, nhược cơ, hội chứng thần kinh ngoại biên do rối loạn tự miễn Guillain-Barré syndrome).

20
MON#

Số lượng bạch cầu mono (monocyte count hoặc monocytes)

0,0-0,9 Giga/ L. Trong các bệnh nhiễm virus, nhiễm ký sinh trùng, nhiễm khuẩn, các khối u, viêm ruột, bệnh bạch cầu dòng monocyte, u lympho, u tuỷ.

Giảm trong thiếu máu do bất sản, bệnh bạch cầu dòng lympho, sử dụng glucocorticoid.

21
EOS#

Số lượng bạch cầu ái toan (eosinophil count hoặc eosinophils)

0,0-0,7 Giga/ L. Tăng trong dị ứng, nhiễm ký sinh trùng (bệnh giun xoắn, bệnh nấm aspergillus, bệnh nang sán), bệnh phù thần kinh-mạch, các phản ứng thuốc, nhạy cảm warfarin, các bệnh mạch máu-collagen, hội chứng tăng bạch cầu ái toan cấp, viêm mũi ưa bạch cầu ái toan không do dị ứng, các rối loạn tăng sản tuỷ (u bạch huyết Hodgkin, xạ trị,…

Giảm trong sử dụng các thuốc corticosteroid.

22
BASO

Số lượng bạch cầu ưa base (basophil count hoặc basophils)

0,0-0,2 Giga/ L. Tăng trong bệnh bạch cầu, viêm, chứng đa hồng cầu, Hodgkin’s, thiếu máu tan máu, sau cắt lách, dị sản tuỷ xương, chứng phù niêm.

Giảm trong stress, phản ứng quá mẫn, các steroid, thai nghén, cường giáp, sau xạ trị.

Ansinhmed.com